Tekke Edebiyatı Nazım Türleri

tekke edebiyatı nazım türleriDinî-Tasavvufî Türk edebiyatına Tekke edebiyatı da denir.

Tekke Edebiyatı nazım türleri şunlardır:

1. İlâhî

Allah aşkını konu edinen, Tanrıyı övmek, ona yalvarmak için yazılan/söylenen şiirlerdir.
Özel bir ezgiyle okunur.

İlâhîler tarikatlere göre türlü adlar alır: Mevlevîlerde âyin, Bektaşîlerde nefes, Alevilerde deme (deyiş, deme), diğer tarikatlerde de cumhur yada ilâhî denir.

Deme, Alevî ve Kızılbaş şairlerine aittir. Bestelenir. 8’li kalıpla söylenir.

İlâhîleriyle en çok Yunus Emre (XIII. yy.) ünlenmiştir.

İlâhî, yedili, sekizli ve on birli hece ölçüsüyle yazılır.

Dörtlük sayısı 3-7 arasındadır.

Kafiye düzeni koşmaya benzer: abab cccb dddb... İlk dörtlüğün uyak düzeni xbxb ya da aaab şeklinde de olabilir.

2. Nefes

Bektaşî şairlerinin yazdıkları tasavvufî şiirlerdir.

Nefeslerde genellikle tasavvuftaki vahdet-i vücut (varlığı birliği) kavramı anlatılır. Bunun yanı sıra Hz. Muhammet ve Hz: Ali için övgüler de söylenir.

Nefeslerde kalenderane ve alaycı bir üslûp göze çarpar.

Edebiyatımızda Pir Sultan Abdal nefesleriyle ünlüdür.

3. Nutuk

Tekke önderlerinin tarikate yeni giren dervişlere tarikatin ilkelerini öğretmek macıyla söyledikleri didaktik şiirlerdir.

4. Devriye

İlâhîye benzer. Ezelden beri var olan insan ruhunun Allah’tan gelip tekrar Allah’a dönmesi düşüncesini işleyen şiirlerdir.

5. Şathiye (Şathiyat-ı Sofiyane)

Dinin ilkelerinden, inançlardan teklifsizce ve alaycı bir dille söz ediyormuş gibi söylenen şiirlerdir.

Görünüşte saçma sanılan bu şiirler aslında toplumun ve insanların eleştirisini yapmakta ve tasavvuf kavramlarını anlatmaktadır.

Bunlara genellikle Bektaşî şairlerinde rastlanır.


2 yıl 8 ay önce eklendi

Vatan Sevgisi ile ilgili şiirler 1. Mehmet Dönemi (1413-1421) Sektörlere göre elektrik tüketimi NGINX'te "502 Bad Gateway" hatası nasıl çözülür? Mevlid Kandili'nde nasıl ibadet etmeli, neler yapılmalı? Dünyanın en büyük yılanı Varlık Felsefesi (Ontoloji) Felsefi Sözler Orucu bozan şeyler nelerdir? Tekke Edebiyatı Nazım Türleri Alnı açık yüzü ak olmak deyiminin anlamı Yazı Ne Zaman Bulundu MySQL ile ilgili birkaç yararlı komut Uçağı Kim icat etti (Wright Kardeşler) Isı ve sıcaklık arasındaki farklar Yoğurdun Faydaları Klavye ile yapılan şekiller ve Şekilli harfler Köpeklerin özellikleri, köpekler hakkında bilgi, köpek türleri Vücudunuz hakkındaki inanılmaz gerçekler Hayvanlar hakkında bilgiler, hayvanlar dünyası ile ilgili bilgiler
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23