Tekke Edebiyatı Nazım Türleri

tekke edebiyatı nazım türleriDinî-Tasavvufî Türk edebiyatına Tekke edebiyatı da denir.

Tekke Edebiyatı nazım türleri şunlardır:

1. İlâhî

Allah aşkını konu edinen, Tanrıyı övmek, ona yalvarmak için yazılan/söylenen şiirlerdir.
Özel bir ezgiyle okunur.

İlâhîler tarikatlere göre türlü adlar alır: Mevlevîlerde âyin, Bektaşîlerde nefes, Alevilerde deme (deyiş, deme), diğer tarikatlerde de cumhur yada ilâhî denir.

Deme, Alevî ve Kızılbaş şairlerine aittir. Bestelenir. 8’li kalıpla söylenir.

İlâhîleriyle en çok Yunus Emre (XIII. yy.) ünlenmiştir.

İlâhî, yedili, sekizli ve on birli hece ölçüsüyle yazılır.

Dörtlük sayısı 3-7 arasındadır.

Kafiye düzeni koşmaya benzer: abab cccb dddb... İlk dörtlüğün uyak düzeni xbxb ya da aaab şeklinde de olabilir.

2. Nefes

Bektaşî şairlerinin yazdıkları tasavvufî şiirlerdir.

Nefeslerde genellikle tasavvuftaki vahdet-i vücut (varlığı birliği) kavramı anlatılır. Bunun yanı sıra Hz. Muhammet ve Hz: Ali için övgüler de söylenir.

Nefeslerde kalenderane ve alaycı bir üslûp göze çarpar.

Edebiyatımızda Pir Sultan Abdal nefesleriyle ünlüdür.

3. Nutuk

Tekke önderlerinin tarikate yeni giren dervişlere tarikatin ilkelerini öğretmek macıyla söyledikleri didaktik şiirlerdir.

4. Devriye

İlâhîye benzer. Ezelden beri var olan insan ruhunun Allah’tan gelip tekrar Allah’a dönmesi düşüncesini işleyen şiirlerdir.

5. Şathiye (Şathiyat-ı Sofiyane)

Dinin ilkelerinden, inançlardan teklifsizce ve alaycı bir dille söz ediyormuş gibi söylenen şiirlerdir.

Görünüşte saçma sanılan bu şiirler aslında toplumun ve insanların eleştirisini yapmakta ve tasavvuf kavramlarını anlatmaktadır.

Bunlara genellikle Bektaşî şairlerinde rastlanır.


2 yıl 7 ay önce eklendi

II. Murat Dönemi (1421-1451) Vukuatlı nüfus kayıt örneği Kimlere zekat verilir? PKK'ya karşı yıllara göre verilen şehit sayısı Memelilerde hamilelik süreleri Felsefenin Ana Konuları Kanuni'nin Fransa Kralı Fransuva'ya Gönderdiği Mektup Alexander Graham Bell kimdir Tekke Edebiyatı Nazım Türleri İstanbul'da Cumartesi günü açık olan PTT Şubeleri Evdeki Rutubet Nasıl Giderilir Türkiye Dünya'da Kaçıncı Sırada, İlk 15'e Girdiklerimiz PHP Cache hazırlama, sitenizin performansını arttırın Hangi ayda hangi balık avlanır Cebir'de denklem çözerken X harfi kullanılmasının temel sebebi Cep telefonlarının SAR değerleri En acayip Türk batıl inançları Orgazm sırasında neler oluyor? Evcil hayvanlar hakkında ilginç bilgiler ve merak ettikleriniz Türkçe - İngilizce, İngilizce - Türkçe Sözlük
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22